Rechtspraak
Rechtbank Oost-Brabant, 20 juli 2021Feiten
Werknemer is ruim 17 jaar in dienst van werkgeefster. Werkgeefster hanteert (sinds kort) een alcohol-, drugs- en medicijnenbeleid. Op 31 maart 2021 is werknemer op staande voet ontslagen, omdat bij hem in de dagen daarvoor drie keer speekseltesten zijn afgenomen en er tot drie keer toe THC in zijn speeksel is aangetroffen. Werknemer verzoekt het ontslag op staande voet te vernietigen. Werkgeefster voert verweer en stelt zich op het standpunt dat zij, naar aanleiding van meerdere bedrijfsongelukken in het verleden, heeft besloten ter zake van het veilig werken de teugels aan te trekken. Zij stelt dat veiligheid op het werk in haar bedrijf bijzonder belangrijk is, nu zij grote en zware staalconstructies van soms wel 3000 kilo maakt, te verplaatsen met een bovenloopkraan, waarmee snel verwondingen kunnen worden veroorzaakt. Door de Arbeidsinspectie wordt veel gedaan aan veiligheid op het werk en als er een ongeluk zou gebeuren is aan de Arbeidsinspectie niet uit te leggen dat niet op middelengebruik gecontroleerd wordt, aldus werkgeefster.
Oordeel
Onverwijldheid
De kantonrechter acht het ontslag op staande voet onverwijld gegeven. Tussen de redenen en het ontslag zitten één respectievelijk twee dagen.
Toets aan Grondwet en EVRM
De regels die in het Personeelshandboek van werkgeefster staan (‘Er mogen bij aanvang van de dienst en tijdens de uitvoering van het werk geen actieve sporen van alcohol of drugs in het lichaam aanwezig zijn. Dat betekent dat de medewerker ‘fit voor werk’ dient te zijn. Hij dient daar in privétijd rekening mee te houden’), maken inbreuk op de privésfeer van werknemer, beschermd door artikel 10 Grondwet en artikel 8 EVRM. Werknemer is immers niet helemaal vrij in het gebruik van middelen in zijn vrije tijd. De kantonrechter is echter van oordeel dat op het werk in het bedrijf van werkgeefster het veiligheidsbelang van werkgeefster telt. Dat veiligheidsbelang is klemmend. Het werk in het bedrijf van werkgeefster is gevaarlijker dan het werk in menig ander bedrijf. Dat veiligheidsbelang rechtvaardigt deze inbreuk op de grondwettelijke en verdragsrechtelijke bescherming.
Toets aan AVG
Naar het oordeel van de kantonrechter is het gebruik van de testuitslagen door werkgeefster rechtmatig, omdat het noodzakelijk is voor de uitvoering van de arbeidsovereenkomst (art. 6 lid 1 onder b AVG). Toestemming voor dat gebruik is in dat geval niet vereist.
Rechtsgeldig ontslag op staande voet
Gelet op het grote veiligheidsbelang van werkgeefster is de overtreding van het alcohol-, drugs- en medicijnenbeleid door werknemer ernstig. En gezien het feit dat niet meteen het zwaarste middel is toegepast, maar eerst het minder zware middel van een waarschuwing, vindt de kantonrechter het ontslag op staande voet een proportionele reactie. Het verzoek tot vernietiging van het ontslag wordt afgewezen.