Rechtspraak
Rechtbank Midden-Nederland (Locatie Utrecht), 8 maart 2012
ECLI:NL:RBUTR:2012:BV8224
Equens S.E./FNV Bondgenoten
Equens is een onderneming die zich richt op het verwerken van betalingen binnen geheel Europa. In Nederland is Equens verantwoordelijk voor de verwerking van vrijwel alle betalingen, zowel girale betalingen (overschrijvingen, incasso’s, salarisbetalingen) als pinbetalingen en creditcardtransacties. De laatste met de vakbonden overeengekomen cao had een looptijd van 1 februari tot en met 31 december 2011. Met FNV Bondgenoten is geen overeenstemming bereikt over een nieuwe cao. FNV Bondgenoten heeft collectieve acties aangekondigd. Thans vordert Equens FNV Bondgenoten te verbieden om over te gaan tot het organiseren van een werkonderbreking, haar te gebieden om de reeds gedane oproepen in te trekken en FNV Bondgenoten anderszins te verbieden over te gaan tot collectieve acties.
De voorzieningenrechter oordeelt als volgt. Het recht op het voeren van collectieve acties van werknemers of hun vertegenwoordigende vakbonden, waaronder begrepen het stakingsrecht, wordt in beginsel beheerst door de bepalingen van het Europees Sociaal Handvest. Met betrekking tot de in artikel G ESH gestelde beperkingen aan de rechtmatige uitoefening van het in artikel 6 lid 4 ESH erkende grondrecht geldt dat moet kunnen worden vastgesteld dat de staking, gelet op de zorgvuldigheid die krachtens artikel 6:162 BW in het maatschappelijk verkeer in acht moet worden genomen ten aanzien van de persoon en de goederen van anderen, in zodanige mate inbreuk maakt op de in het eerste lid van artikel 31 ESH aangewezen rechten van derden of algemene belangen dat beperkingen, maatschappelijk gezien, dringend noodzakelijk zijn.
Kenmerkend voor deze zaak is dat Equens diensten verleent die, wat betreft het belang van de continuïteit van die dienstverlening, niet goed te vergelijken zijn met de meeste andere sectoren. Vrijwel alle economisch verkeer in Nederland (waaronder de voorziening in primaire levensbehoeften) is afhankelijk van het geldverkeer. Het geldverkeer is vrijwel geheel afhankelijk van elektronisch betalingsverkeer, en een zeer groot deel van het elektronisch betalingsverkeer in Nederland is in handen van Equens. Daarmee is gegeven dat onderbreking van het werk in de primaire processen van Equens een maatschappijontwrichtend karakter kan hebben en – potentieel – ingrijpende gevolgen kan hebben voor heel Nederland, voor al zijn inwoners en voor de hele Nederlandse economie, en kan leiden tot een maatschappelijke ontwrichting die verder gaat dan bij acties in de meeste andere sectoren. Gezien het bijzondere karakter van dit bedrijf mocht van FNV Bondgenoten verwacht worden dat zij zich rekenschap zou geven van de potentiële ernst van de gevolgen van haar acties en ten minste een concrete aankondiging zou doen van maatregelen die zij zou treffen om de maatschappelijke gevolgen van de acties beheersbaar te houden en daarmee te voldoen aan het bepaalde in artikel G ESH. FNV heeft dit nagelaten. De aangekondigde stakingen en werkonderbrekingen zijn op dit moment, en onder deze omstandigheden, als onrechtmatig te beschouwen en worden verboden.