Rechtspraak
Gerechtshof 's-Hertogenbosch (Locatie 's-Hertogenbosch), 16 februari 2016
ECLI:NL:GHSHE:2016:467
werknemer/Special Investments B.V., DRM Holding, Stichting Administratiekantoor DRM Holding, erven van wijlen X
Werknemer vordert schadevergoeding van de (in)direct bestuurders van werkgever. Werknemer heeft aan zijn vorderingen samengevat het volgende ten grondslag gelegd. Special Investments, DRM, STAK en erflater hebben als (directe resp. indirecte) bestuurders van Dakbedekkingen X onrechtmatig jegens hem gehandeld. Dit onrechtmatige handelen bestaat onder meer uit het uiterlijk eind 2007 onttrekken van voorraden aan Dakbedekkingen X zonder dat daar een concrete betaling tegenover stond. Daardoor kreeg Special Investments voldoening van haar vordering op Dakbedekkingen X, terwijl Dakbedekkingen X als een lege huls achter bleef en geen verhaal meer bood voor derden, waaronder werknemer. Genoemde bestuurders kan van deze benadeling van werknemer persoonlijk een ernstig verwijt worden gemaakt, nu zij moedwillig een situatie hebben laten ontstaan en bevorderd waarin Dakbedekkingen X geen verhaal meer bood voor derden, waaronder werknemer. In dit verband heeft werknemer onder meer gesteld dat erflater destijds de enige (indirecte) bestuurder en (indirecte) aandeelhouder van Dakbedekkingen X was die allesbepalende zeggenschap had. Verder stelt werknemer dat genoemde bestuurders wisten dat er een gerede kans bestond dat de kantonrechter de door werknemer op 17 september 2008 ingestelde loonvordering zou toewijzen en dat zij daarmee rekening hadden moeten houden. Dat zij rekening moesten houden met de loonvordering van werknemer gold volgens hem ook al tijdens de onttrekking van de voorraden per ultimo 2007. Verder stelt werknemer dat indien Special Investments als direct bestuurder van Dakbedekkingen X persoonlijk aansprakelijk is voor de schade die werknemer lijdt doordat hij zijn vordering op Dakbedekkingen X niet kan verhalen, de indirecte bestuurders DRM, STAK en erflater hiervoor op grond van artikel 2:11 BW ook persoonlijk aansprakelijk zijn. Tot slot stelt werknemer dat hij de erven kan aanspreken voor zijn vordering op erflater, omdat deze vordering in het vermogen van erflater valt en dit vermogen krachtens algemene of bijzondere titel is overgegaan op de erven. De rechtbank heeft de vorderingen van werknemer afgewezen.
Het hof oordeelt als volgt. Het antwoord op de vraag of de bestuurder persoonlijk een ernstig verwijt kan worden gemaakt, is afhankelijk van de aard en ernst van de normschending en de overige omstandigheden van het geval (zie o.a. HR 5 september 2014, ECLI:NL:HR:2014:2627). Indien de bestuurder heeft bewerkstelligd of toegelaten dat de vennootschap haar wettelijke of contractuele verplichtingen niet nakomt en de vordering van de schuldeiser op de vennootschap onbetaald blijft en onverhaalbaar blijkt, kan persoonlijke aansprakelijkheid van de bestuurder worden aangenomen als de bestuurder wist of redelijkerwijze had behoren te begrijpen dat de door hem bewerkstelligde of toegelaten handelwijze van de vennootschap tot gevolg zou hebben dat deze haar verplichtingen niet zou nakomen en ook geen verhaal zou bieden voor de als gevolg daarvan optredende schade. Er kunnen zich echter ook andere omstandigheden voordoen op grond waarvan een ernstig persoonlijk verwijt kan worden aangenomen (zie o.a. HR 8 december 2006, ECLI:NL:HR:2006:AZ0758). Ten tijde van de overdracht van de voorraden begin 2007 had werknemer al ruim een jaar geen salaris van Dakbedekkingen X ontvangen. Vast staat dat Special Investments, DRM, STAK en erflater dat toen ook wisten; werknemer heeft immers onweersproken gesteld dat zij vanaf 1 januari 2006 iedere maand wisten dat Dakbedekkingen X geen salaris aan werknemer betaalde. Het hof houdt het ervoor dat Special Investments als directe bestuurder van Dakbedekkingen X en DRM, STAK en erflater als haar indirecte bestuurders, ten tijde van de overdracht van de voorraden begin 2007 rekening hadden moeten houden met de loonvordering van werknemer op Dakbedekkingen X. Desondanks hebben zij bewerkstelligd dan wel toegelaten dat begin 2007 bij wege van inbetalinggeving alle voorraden van Dakbedekkingen X aan haar directe bestuurder Special Investments werden overgedragen, zonder daarbij een voorziening op de balans te treffen of anderszins geld te reserveren voor de voldoening van de loonvordering van werknemer. Voorts staat tussen partijen als onbetwist vast dat door de overdracht van de voorraden (die eind 2006 nog voor € 260.000 op de balans van Dakbedekkingen X stonden en eind 2007 voor hetzelfde bedrag op de balans van Special Investments stonden) de enige ‘harde’ bezittingen aan Dakbedekkingen X werden onttrokken. Hierdoor - zo staat eveneens als onbetwist vast - bleef Dakbedekkingen X als ‘een lege huls’ achter en werd enig verhaal door derden op het vermogen van Dakbedekkingen X onmogelijk gemaakt. Gelet op dit een en ander concludeert het hof dat Special Investments, DRM, STAK en erflater hebben bewerkstelligd dan wel hebben toegelaten dat Dakbedekkingen X haar contractuele betalingsverplichtingen jegens werknemer niet nakomt. Het hof neemt hierbij nog in ogenschouw dat Special Investments c.s. niet hebben aangevoerd dat de vordering van werknemer al voor de overdracht van de voorraden onverhaalbaar was. Verder moet in het licht van al het voorgaande worden aangenomen dat genoemde directe en indirecte bestuurders van Dakbedekkingen X wisten of redelijkerwijze hadden behoren te begrijpen dat de door hen bewerkstelligde of toegelaten handelwijze van Dakbedekkingen X tot gevolg zou hebben dat deze haar betalingsverplichtingen jegens werknemer niet zou nakomen en ook geen verhaal zou bieden voor de als gevolg daarvan optredende schade.